Tarımda Biyolojik Mücadele

tr en
ebulten

Mikoriza ve Bitki İlişkilerinin Tarıma Yansıması

Teknik Müdür Dr. Sami Dura

Mİkoriza kelime anlamı olarak bitki kökleri ile toprak funguslarının ortak yaşam (simbiyotik) biçimine denir. Mikorizal funguslar,toprak kökenli olup yaşamlarını genelde toprakta geçiren Zygomycotina ve Basidiommycotina  şubelerine ait türlerden oluşurlar.400 milyon yıl öncesine ait fosillerde dahi mikorizal yaşam arkeologlar tarafından  tespit edilmiştir.Günümüzde de popüler olarak dikkat çeken bu yaşam tarzı,eskiçaglardan beri bitki-mantar arasında süregelmiştir.

Bu ilişkide mantar bitkiden karbon alır;bitkinin kazancı ise mantarın topraktan aldıgı besin maddeleri ve suyun bitkiye ulaştırılmasıdır. Son zamanlarda küresel ısınma sonucu yaşayan dünyamız ve bundan en çok etkilenen tarım açısından hayati öneme sahip mikorizalar Türk
çiftçisi için daha da dikkat çekici bir tarımsal ürün olamktadır.

Mikorizal manyarlar;bitki kök yüzeyi,kök dokuları,hücre ve hücrelerarası boşluklara yerleşerek yaşamlarını bitki köklerinde devam ettirirler.Kök yüzeyinde yogun bir fungal örtü ve çok sayıda hif (en ufak misel yapısı) oluşarak bitki kökünün ulaşamadığı yerlere ulaşırlar. Mikorizal mantarlar yaşamı iki ana grupta incelemek mümkündür.

  • Endomikorizalar(Vesicualar -VAm,Arbuscular-AM)
  • Ektomikorizalar(EM)

Ayrıca bu gruplar dışında Ericaceousmikorizalar ve orkide mikiorizaları diye iki grup daha bulunur.Ancak tarım açısından ilk iki grup daha önemlidir.Endomikorizalar mikorizal yaşamda,fungus bitki kök dokusu içine,özellikle kortekse yerleşerek kök dışına sadece bitki besin maddelerini ve suyu alma  görevini üstlenen misel ve üremeye yönelik yapılarını çıkarır.bu tip mikorizal yaşantıda en dikkat çekici yapı ''Arbüskül''dür.

Bioglobal Antalya /Makaleler / MikorizaArbüskül ço0k sayıda dallanmış,ince duvarlı,oldukça dayanıklı yapısıyla konukçu hücresi içinde yer alan yapıdadır.Arbüskül bitki ile Arbuscular fungusun madde değişimini gerçekleştirdiği noktadır. Bu grup mikorizaların bilinen 7 cins ve bunlar içinde yer alan 154 ürünün mevcut olduğu tespit edilmiş ve vasküler sisteme sahip bitkilerin %80-90'ı ile
ilişkiye girdileri bilinmektedir.

Diğer bir grup olan ektomikorizal yaşam şeklinde ise fungus bitki kök dokusu içinde sadece hücreler arası boşluklarda misellerini konumlandırarak,genellikle fungal bioması kök dışında ouşturur,bu sayede kökün alım gücü normale göre 40 kat daha artar.

Endomikorizalari(Arbuslar) ve ektomikorizalarin bitki köklerndseki farkli yerlesimleri asagida verilmistir.Bioglobal Antalya /Makaleler / Mikoriza

Endomikoriza(Arbuskular) ve ektomikoiza misellerinin bölgesindei yerlesim durumu

NEDEN MIKORIZALAR KULLANILMALIDIR

Ince kökler ve kök tüyleritopraktaki besin maddelerini bulur ve alirlar; ancak onlardan daha ufak ve mikroskobik olan mikorizal hifler bunu çok daha iyi yapmaktadir.
Kilcal köklerin bile giremedigi porlara ulasarak besin ve suyu bitkiye saglayarak bitki beslenme alanini da arttirmis olur.

Kök iletkenligi sayesinde, bitki besin maddeleri alimi P, N, Ca, K, Cu, Mb, Mg, Zn ile suyun alimi, toprak tuzlulugu ve kurak kosullar gibi patojen kaynakli olmayan  stres kosullarina dayaniklilik ile; bitki kök ve yesil aksam morfolojisinde olumlu degisikler, erken ve yogun çiçeklenme, yasanmanin geçikmesi gibi verime verime yansiyan parametreler ve toprakkatnakli patojen ve hastaliklara karsi koruma saglar.

MIKORIZALAR NASIL UYGULANIR

Mikoriza uygulamalari genellikle bitki köklerine fide veya fidan döneminde uygulanir.Bu dönemde baslayan ortak yasam, eksrem kosullar olusmadigi takdirde bitkini tüm ömrü boyuinca devam eder. OPtimal uygulama çiplak bitki köklerine mikirizal inokulumun verilmesidi, böylece mikorizalarin köklerle direkt temasi saglanir. Bu amaçla gelistirilmis sivi ile jellesebilen preperatlar yogun sekilde ve etkilisonuçlar almak için tercih edilmektedir.Ayrica jel disinda uygulama alani ve sekline göre granül ve damladan uygulanabilir formlarda da preperatlar gelistirilmistir.

SONUÇ OLARAK

Bioglobal Antalya /Makaleler / MikorizaMikorizalar sagladigi yarardan dolayi Avrupa ülkerinde özellikler seraciligin yaygin oldugu Hollanda ve Belçika' da bir üretim rutinidir; seralar veya yerlestirme ortamlari
mutlaka mikorizalarla bulastirilarak bitki otpraga veya yetistirme ortamina dikilir dikilmez ortak yasam ile istenen olumlu dengeyi kendiliginden olusturmasi saglanmaktadir.
Bu baglamda mikorizalar, Türk tariminin da geleceginde hizli ve etkin bir sekilde kullanilarak sonuç alabilecegi ürünlerdir.

Sayfa Özeti: Mikoriza ve Bitki İlişkilerinin Tarıma Yansıması

Sayfa Açıklaması: Mikoriza ve Bitki İlişkilerinin Tarıma Yansıması

Anahtar Kelimeler: